หน้าหลัก สมัครสมาชิกธรรม เกี่ยวกับพระสงฆ์ รวมเว็บบอร์ด ที่มาของเว็บไซต์
เมนูอีสาน
พุทธบุตรอุปถัมภ์ (พบอ.) อาสาสมัครทำงานเพื่อสังคม
พิพิธภัณฑ์มรดกอีสาน
ประเพณี วัฒนธรรม ภาคอีสาน
วันสำคัญของพุทธศาสนา
ภาพพุทธประวัติ
การฝึกสมาธิ เจริญปัญญา
คาถาโบราณ ภาคอีสาน
ภูมิปัญญาชาวบ้าน
รวมยันต์
ความศักดิ์สิทธิ์ของว่าน
วอลเปเปอร์ ไทย-ลาว
ปฏิทินเทศกาลงานประเพณีอีสาน 19 จังหวัด
เข้าระบบ สมาชิกธรรม
ล๊อกอิน
รหัสผ่าน
ลืมรหัสผ่าน
ลงทะเบียน สมาชิกธรรมใหม่
ถ้าอีก 3 วันจะตายแน่ๆ คุณจะทำอะไร
หาความสุขกับตัวเอง
ให้เวลากับครอบครัวและคนที่เรารัก
ทำประโยชน์เพื่อส่วนรวม
ปฏิบัติธรรมสั่งสมบุญ
วัดภาคอีสาน ร่วมโครงการวัดภาคอีสาน ร่วมโครงการ
+ วัดเกษรบ้านผึ้ง
+ วัดโสภณาราม (วัดบ้านจิก)
+ วัดเขมาราม
+ วัดม่วงสวาสดิ์
+ วัดพนารักษ์ประชาราม
+ วัดทุ่งสว่าง
+ วัดดอนขวัญ
+ วัดเนกขัมมาราม
+ วัดปัจฉิมวัน เจ้าคณะอำเภอพนา
+ วัดเรืองฤทธิ์
+ วัดโพธิ์ศรี
+ วัดโพธาราม
  โรงเรียน ในโครงการวัดอีสาน โรงเรียน ในโครงการวัดอีสาน
+ โรงเรียนพระปริยัติธรรมปัจฉิมวันวิทยา
+ โรงเรียนบ้านจานลาน ต.จานลาน อ.พนา จ.อำนาจเจริญ
+ โรงเรียนวิสุทธิพรตพิทยาคม
  ศูนย์เด็กก่อนเกณฑ์ ในโครงการวัดอีสาน ศูนย์เด็กก่อนเกณฑ์ ในโครงการวัดอีสาน
+ ศูนย์เด็กฯ วัดดอนขวัญ
+ ศูนย์เด็กฯ วัดบูรพา
+ ศูนย์เด็กฯ วัดเนกขัมมาราม
+ ศูนย์เด็กฯ วัดโพธิ์ศรี
  ตลาดนัดชุมชน ในโครงการวัดอีสาน ตลาดนัดชุมชน ในโครงการวัดอีสาน
+ ข้าวปุ้น ขนมจีน ข้าวเส้น จัดส่งทุกงานบุญ
+ สุนทรโปรโมชั่น หมอลำซิ่ง วงดนตรีสด อีเล็กโทน คาราโอเกะ
+ ส้มปลาตอง แหนมปลา อ.ภูเวียง จ.ขอนแก่น
+ น้ำดื่มเนกขัมทิพย์ คุณภาพน้ำแร่
+ ชุมชนปากคาดพัฒนา
วัดภาคอีสานวัดภาคอีสาน
+ วัดอิสาน จ.นครราชสีมา
+ วัดยองแยง จ.นครราชสีมา
+ วัดศรีหนาถ
+ วัดสระเกษ
+ วัดโพธิการาม
+ คณะสงฆ์ร้อยเอ็ด
+ วัดพิชโสภาราม
+ วัดหินหมากเป้ง
+ วัดป่าหนองยาว จ.อุบลฯ
+ วัดคลองตาลอง จ.นครราชสีมา
+ วัดภูพลานสูง จ.อุบลราชธานี
+ วัดป่านาเชือก จ.มหาสารคาม
+ วัดบ้านโพธิ์
+ วัดหนองหลัก จ.อุบล
+ วัดทุ่งศรีเมือง อุบลราชธานี
+ วัดป่านาแก จ.ยโสธร
+ วัดผาเทพนิมิต จ.สกลนคร
วัดภาคเหนือวัดภาคเหนือ
+ วัดถ้ำพระบำเพ็ญบุญ
วัดภาคกลางวัดภาคกลาง
+ วัดใหม่คูมอญ จ.ฉะเชิงเทรา
+ วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม จ.กรุงเทพฯ
+ วัดโสมนัสวิหาร จ.กรุงเทพ
+ วัดพระปฐมเจดีย์ จ.นครปฐม
+ วัดบวรนิเวศวิหาร จ.กรุงเทพ
+ วัดปากน้ำภาษีเจริญ
+ วัดนาคปรก จ.กรุงเทพฯ
+ วัดสมุหประดิษฐาราม (พระอารามหลวง) จ.สระบุรี
+ วัดอรุณราชวราราม ราชวรมหาวิหาร จ.กรุงเทพฯ
+ วัดธรรมมงคล เถาบุญนนทวิหาร จ.กรุงเทพฯ
วัดภาคตะวันออกวัดภาคตะวันออก
+ วัดเขาสุกิม จ.จันทบุรี
วัดภาคใต้วัดภาคใต้
+ สวนโมกข์พลาราม จ.สุราษฏร์ธานี
วัดไทยในต่างแดนวัดไทยในต่างแดน
+ วัดพุทธวิหารแอสตัน อังกฤษ
+ วัดไทยวอชิงตัน ดี.ซี. รัฐแมรี่แลนด์ สหรัฐอเมริกา
+ วัดพุทธวิหารนานาชาติมิดเวสต์ รัฐมิชิแกน สหรัฐอเมริกา
+ วัดมงคลเทพมุนี รัฐเพนซิลวาเนีย สหรัฐอเมริกา
+ วัดพุทธาวาส ฮิวส์ตัน เท็กซัส สหรัฐอเมริกา
+ วัดธรรมคุณาราม รัฐยูทาห์ สหรัฐอเมริกา
+ วัดไทยลาสเวกัส
+ วัดป่าสันติธรรม อังกฤษ (สาขาวัดหนองป่าพง ที่ 158)
+ วัดญาณประทีป นิวซีแลนด์
+ วัดศรีนครินทรวราราม สวิตเซอร์แลนด์
+ วัดพระศรีรัตนมหาธาตุ รัฐฟลอริดา สหรัฐอเมริกา
+ วัดวชิรธรรมปทีป นครนิวยอร์ก สหรัฐอเมริกา
+ วัดญาณรังษี วอชิงตันดี.ซี. เวอร์จิเนีย สหรัฐอเมริกา
+ วัดไทยไอซ์แลนด์
+ วัดพุทธมงคลนิมิต รัฐนิวเม็กซิโก สหรัฐอเมริกา
+ วัดพุทธปารมี เมืองแซนดีเอโก้
+ วัดพระศรีรัตนมหาธาตุ นครชิคาโก
+ วัดศรีสุทธาราม
+ คณะสงฆ์ธรรมยุตในสหรัฐอเมริกา
+ สมัชชาสงฆ์ไทยในสหรัฐอเมริกา
+ วัดสามัคคีธรรมาราม
+ วัดธรรมประทีป
+ วัดพุทธาราม สวีเดน
+ วัดไทยธรรมปทีป ฝรั่งเศส
+ วัดพุทธธรรม ชิคาโก สหรัฐอเมริกา
+ วัดแคโรไลน่าพุทธจักรวนาราม
+ วัดไทยเดนมาร์ก พรหมวิหาร
+ วัดภาวนาโทชิหงิ ญี่ปุ่น
+ วัดพรหมคุณาราม อริโซน่า สหรัฐอเมริกา
+ วัดไทยแอลเอ ลอสแอนเจลิส สหรัฐอเมริกา
+ วัดสามัคคีธรรมาราม แคลิฟอร์เนีย สหรัฐอเมริกา
+ วัดพุทธานุสรณ์ แคลิฟอเนีย สหรัฐอเมริกา
+ วัดมงคลรัตนาราม
เว็บไซต์ที่เกี่ยวข้องกับพุทธศาสนาเว็บไซต์ที่เกี่ยวข้องกับพุทธศาสนา
+ สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ
+ ห้องสนทนาธรรม
+ บทความธรรมะ
+ กรมการศาสนา
+ ธรรมจักร :: วงล้อแห่งธรรม
+ ธรรมจักร :: วงล้อแห่งธรรม
+ คำสอนจากครูบาอาจารย์
+ สำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวง
+ ลานธรรมจักร
+ หนังสือธรรมะ
+ สมเด็จพระสังฆราช
+ ห้องสวดมนต์ออนไลน์
+ อุดมพลดอทคอม : มรดกไทย มรดกโลก
+ อัลบั้มภาพพระพุทธศาสนา
+ รวมเว็บพระพุทธศาสนา
+ สมาคมมหาวิทยาลัยพระพุทธศาสนานานาชาติ (สมพน.)
+ พระไทยเน็ต
+ สมาธิ
สถานศึกษาพระธรรม ทั่วประเทศสถานศึกษาพระธรรม ทั่วประเทศ
+ วิทยาลัยสงฆ์นครพนม
+ วิทยาลัยสงฆ์เลย
+ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย (มจร.)
+ มจร.วิทยาเขตเชียงใหม่
+ มจร.วิทยาเขตนครศรีธรรมราช
+ มจร.วิทยาเขตหนองคาย
+ มจร.วิทยาเขตขอนแก่น
+ มจร.วิทยาเขตจังหวัดนครราชสีมา
+ มจร.วิทยาเขตแพร่
+ มจร.วิทยาเขตสุรินทร์
+ มจร.วิทยาเขตพะเยา
+ มจร.วิทยาเขตบาฬีศึกษาพุทธโฆส นครปฐม
+ มจร.วิทยาเขตอุบลราชธานี
+ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย (มมร.)

เกษตรประณีต

         จากการที่มีการจัดประชุมคณะรัฐมนตรีสัญจร ที่ปราสาทเขาพนมรุ้ง จังหวัดบุรีรัมย์ เมื่อวันที่ 17 พฤษภาคม 2548 ซึ่งก่อนหน้าการประชุม 1 วัน รัฐมนตรีต่าง ๆ ได้ตรวจเยี่ยมพื้นที่ เพื่อรับทราบปัญหา และข้อคิดเห็นของชาวบ้านในจังหวัดบุรีรัมย์ โดย ฯพณฯ นายกรัฐมนตรี พ . ต . ท . ดร . ทักษิณ ชินวัตร ได้พบปะเยี่ยมเยียนกลุ่มปราชญ์ชาวบ้าน ณ ศูนย์การเรียนรู้บ้านพ่อผาย สร้อยสระกลาง อำเภอลำปลายมาศ จังหวัดบุรีรัมย์ ซึ่งมีปราชญ์ชาวบ้านหลายท่านร่วมให้ข้อคิดเห็นด้วย เช่น พ่อคำเดื่อง ภาษี , พ่อจันทร์ที ประทุมภา , พ่อผอง เกตุวิบูลย์ , พ่อบุญเต็ม ชัยลา , พ่อมหาอยู่ สุนทรชัย และพ่อทัศน์ กระยอม เป็นต้น สิ่งที่นายกถาม คือ ช่วยบอกหน่อยว่าจะแก้ไขปัญหาความยากจนของคนอีสานควรทำอย่างไร ซึ่งมีข้อเสนอมากมาย เช่น แก้ปัญหา เรื่องดิน , น้ำ , สิ่งแวดล้อม , อาชีพและการทำการเกษตรประณีต 1 ไร่ ฯลฯ ซึ่งเรื่องที่ได้รับความสนใจ เพราะ เป็นเรื่องที่ดำเนินการได้เลย คือ การทำเกษตรประณีต 1 ไร่ ดังนั้นจึงได้รวบรวมความคิดเห็นของปราชญ์ชาวบ้าน อีสานและการดำเนินการเรื่องนี้มาเล่าสู่กันฟัง ดังนี้

          การทำเกษตรประณีต 1 ไร่ เป็นแนวทางหนึ่งในการแก้ไขปัญหาความยากจนของคนอีสาน ซึ่งตั้งอยู่บนสมมติฐานที่ว่าคนยากจน มีที่ทำกินน้อยจะทำอย่างไรจึงจะพึ่งพาตนเองได้ และมีสุขภาพดี ครอบครัว มีความสุข คือ ทำให้ตัวเองอยู่รอดก่อนจะรวย และอาจกล่าวได้ว่าเกษตรประณีต 1 ไร่ เป็นรากฐานที่มั่นคงของเศรษฐกิจพอเพียงอันจะนำไปสู่การแก้ปัญหาความยากจนของคนอีสาน นั่นเอง

         การทำเกษตรประณีต เป็นการเปลี่ยนวิธีคิดใหม่ของเกษตรกร จากการคิดเพียง 1 ไร่ คือ ที่ดิน 1,600 ตารางเมตร ไม่มีการคำนวณและคำนึงถึงประโยชน์ที่จะได้มากนัก การคิดว่า 1 ไร่มี 1,600 ตารางเมตร หยาบเกินไป อาจจะต้องคิดเป็นตารางฟุต ตารางนิ้ว หรือตารางเซนติเมตรไปเลย เป็นการท้าทายให้ไม่คิดเฉพาะดิน แค่ใต้ดินก็สามารถปลูกพืชได้ เช่น ปลูกมันเทศซึ่งลงหัวในดิน เหนือดินขึ้นไป 2 ชั้น 3 ชั้น ก็มีต้นไม้มีนก และมีสัตว์ต่าง ๆ รอบ ๆ แปลงปลูกชะอมได้กว่า 500 ต้น เก็บเกี่ยวแต่ละต้นจะมีกินมากมาย มีเหลือแจกเพื่อน เหลือแจกนำไปขาย พื้นที่เหนือดินปลูกฟัก น้ำเต้า ในแปลงปลูกผักไม้ผล ไม้ใช้สอย พื้นที่ว่างเลี้ยงสัตว์ เพาะเห็ด เป็นต้น ซึ่งพ่อคำเดื่อง ภาษี ปราชญ์ชาวบ้านจังหวัดบุรีรัมย์ บรรยายถึงการทำเกษตรประณีต 1 ไร่ ไว้ดังกล่าวข้างต้น

         พ่อผาย สร้อยสระกลาง ปราชญ์ชาวบ้านจังหวัดบุรีรัมย์ กล่าวว่า ขั้นตอนการทำเกษตรประณีต ให้ประสบความสำเร็จต้องมีอย่างน้อย 4 ขั้นตอน คือ ขั้นตอนของการกำหนดเป้าหมาย ขั้นตอนการรวมพลัง ในตอนการตั้งมั่นและขั้นตอนการตั้งใจ การตั้งเป้าหมายต้องอาศัยการคิดการคำนวณ และที่สำคัญต้องคิดถูกทำถูก การรวมพลังคนในบ้าน คนในชุมชนมาช่วยกันสร้างอาหารให้เป็นพลังของคนทั้งแผ่นดิน การตั้งมั่น คือ ต้องรู้จักตนเอง รู้จักผู้อื่นและรู้จักสิ่งแวดล้อม สำหรับการตั้งใจหมายถึงตั้งใจทำมาหากิน เกษตรกรที่ทำเกษตรประณีต 1 ไร่ เมื่อมั่นใจแล้วขยายผลจากเล็กไปหาใหญ่ ซึ่งจะมีอยู่มีกิน ลดหนี้ปลดสิน มีความสุขและ มีบำนาญชีวิตในระยะยาว ตลอดจนคนในครอบครัวกลับมาอยู่ด้วยกันอย่างอบอุ่น ชุมชนมีเวลามาปรึกษาหารือ เพื่อแก้ปัญหายาก ๆ ได้

         พ่อมหาอยู่ สุนทรชัย ปราชญ์ชาวบ้านจังหวัดสุรินทร์ กล่าวว่า การจัดการถือเป็นสิ่งสำคัญมากในการทำการเกษตรอย่างประณีต 1 ไร่ ให้พออยู่พอกิน การปลดหนี้และเป็นเศรษฐีในระยะยาว ซึ่งต้องเริ่มต้นด้วยการออมทั้งการออมน้ำ ออมความอุดมสมบูรณ์ของดิน ออมสัตว์ ออมต้นไม้ยืนต้นที่หลากหลาย ออมเงินทุนสั่งสมกัลยาณมิตร และสั่งสมภูมิปัญญาในการแก้ปัญหาจะช่วยให้มีอยู่ มีกิน มีเพื่อน มีเงิน มีสุขภาพดี และมีปัญญาปลดหนี้ และนำความรู้ไปขยายผลกลายเป็นเศรษฐีที่มีทุกอย่าง ขยายผลสู่ญาติสนิทมิตรสหายกลายเป็นชุมชนและประเทศที่มั่นคงและมั่งคั่งตลอดไป

         การทำเกษตรประณีต 1 ไร่ กำลังเป็นที่สนใจของวงการต่าง ๆ เพราะเป็นการทำจากเล็กไปหาใหญ่ จากง่ายไปหายาก ทำได้จริงและ ทำได้กับทุกคนที่มีใจและมีปัญญา โดยต้องวางแผนทำเกษตรกรรม ถาวรและพอเพียงก่อน ทำน้อยได้มาก ปลอดจากสารพิษ ( ไม่ใช้สารเคมี ) ปลูกพืชที่เป็นอาหารประจำวัน จัดทำ แผนผัง 1 ไร่ ขุดสระ 1 งาน เก็บน้ำไว้ใช้และเลี้ยงปลา ทำที่อยู่อาศัยครึ่งงาน ทำสวนครัวครึ่งงาน ล้อมรั้วรอบแปลงผัก ใช้ฟางปูหนา ๆ แล้วเอาดินดี ๆ มากลบทำแปลงผัก ปลูกผักทุกชนิดที่กินได้รอบที่ 1 ไร่ ที่ดินที่เหลือปลูกกล้วยสลับกับไม้ยืนต้น ทั้งผักผลไม้ และไม้ใช้สอย รวมทั้งเลี้ยงหมู วัว ควาย อย่างละ 1 – 2 ตัว เลี้ยงเป็ดและไก่ 1 ฝูง การจัดการนอกจากต้องมีแผนแล้ว ต้องคอยจดบันทึกถึงที่ใช้ไป และสิ่งที่ได้รวมทั้งคอยประเมินผลดีผลเสีย ที่สำคัญอย่าให้ความโลภ โกรธ หลงเข้าครอบงำ ก็จะมีอยู่มีกิน ใช้หนี้สินได้หมด มีบำนาญชีวิต และข้อสำคัญในการทำเกษตรประณีต คือ กินของที่ปลูกและใช้ของที่ทำ รวมทั้งต้องศรัทธา ในงานที่ตัวเองทำ จัดระบบพืชผักผลไม้และเลี้ยงสัตว์หมุนเวียนไปตามฤดูกาลอย่างต่อเนื่อง อย่างพอเพียงที่ผ่านมา การทำการเกษตรของเกษตรกรที่มีที่ดินมากกว่า 1 ไร่ และเอาตัวไม่รอดเพราะขาดการเรียนรู้ และขาดการปฏิบัติ ตามที่คิดด้วยตนเอง และคนในครอบครัว มีแต่ทำตามที่คนอื่นบอก จึงทำให้ขาดทั้งวิธีการและวิชาการ

          ขณะนี้มีหน่วยงานต่าง ๆ ที่สนับสนุนแนวคิดในการทำเกษตรประณีต 1 ไร่ จึงให้งบประมาณ สนับสนุนให้การดำเนินการแก่เครือข่ายปราชญ์ชาวบ้านและพหุภาคีอีสาน ผ่านมูลนิธิพัฒนาชุมชนอย่างยั่งยืน เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดี จังหวัดขอนแก่น เช่น สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ สำนักงานกองทุน สนับสนุนการวิจัย ธกส . เป็นต้น โดยเน้นในเรื่องการสร้างความรู้ การจัดการความรู้และการจัดการเครือข่าย ซึ่งทำให้เกิดสิ่งดี ๆ มากมาย ทั้งด้านอาหารการกินที่ปลอดภัย สุขภาพแข็งแรงได้ออกกำลังกายในการทำสวน ครอบครัวช่วยกันทำ ใช้เวลาอยู่ด้วยกันมากขึ้น สิ่งแวดล้อมดีทั้งดินดำ น้ำชุ่ม ป่าอุดมสมบูรณ์ และส่งผลให้เกิดชุมชนเข้มแข็ง มีสมาชิกรวมตัวกัน ร่วมคิด ร่วมเรียนรู้สู่การปฏิบัติเพื่อแก้ปัญหาต่าง ๆ อย่างต่อเนื่องสม่ำเสมอ โดยกลุ่มปราชญ์ชาวบ้านได้ดำเนินการนำร่อง และมีเป้าหมายที่จะส่งต่อให้หน่วยงานนำไปขยายผล รวมทั้ง ส่งต่อให้ ธกส . ไปใช้เป็นเครื่องมือจัดการหนี้สิน , ในกระทรวงสาธารณสุขไปสร้างการผลิตผักปลอดสารพิษและสร้างสุขภาพที่ดี รวมทั้งเสนอเป็นแนวทางให้รัฐบาลขยายผลตามนโยบายแก้ปัญหาความยากจนของคนอีสานด้วย ซึ่งตัวอย่างของการเกษตรประณีต 1 ไร่ สามารถดูได้ตามศูนย์การเรียนรู้ของปราชญ์ชาวบ้าน และสมาชิกเครือข่ายพหุภาคีอีสาน

เรียบเรียงโดย : กัลยาณี พรหมสุภา นักวิชาการส่งเสริมการเกษตร 8 ว กลุ่มงานภูมิปัญญาท้องถิ่น สำนักพัฒนาเกษตรกร
ที่ปรึกษา : นายสมศักดิ์ สุริโย ผู้อำนวยการสำนักพัฒนาเกษตรกร กรมส่งเสริมการเกษตร

เกษตรทางเลือก  เกษตรทางรอดของเกษตรกร

 

การแก้ไขปัญหาที่เรากำลังประสบอยู่ในขณะนี้

            ต้องอาศัยพระทั้ง 5  คือ

                        พระพุทธ  พระธรรม  พระสงฆ์  พระมหากษัตริย์  และพยายาม

 

เกษตรกรรมอย่างประณีต  1  ไร่

ยุทธศาสตร์ที่สำคัญ        >>>>>         เกษตรกรรมประณีต  1  ไร่                                                                            เกษตรประณีต  1  ไร่

 

                เกษตรประณีต  หมายถึง  การเกษตรที่ปลูกด้วยฝีมือ  มีความปลอดภัยต่อผู้บริโภค  มีความมั่นคงต่อผู้ผลิต  เป็นสวนอาหารของ ครอบครัวที่อุดมสมบูรณ์และมีคุณภาพ  (ไม่ต้องไปตามตลาด  และตลาดมาตามหาเอง) มีความสุขบนตัวชี้วัดที่ตนเองสร้างขึ้น  (ดีวันดีคืนและมีความยั่งยืนต่อสิ่งแวดล้อมโลก)

 

การทำเกษตรประณีต  มี  4  ขั้นตอนที่สำคัญ

   1. ขั้นกำหนดเป้าหมาย  ต้องอาศัยการคิดถูกทำถูก  ทำตามเป้าหมายของตนเอง  เอาความสุขเป็นตัวตั้ง  เอาความมีเป็นตัววัด

   2. ขั้นการรวมพลัง  หมายถึง  การรวมพลังคนในบ้าน  และรวมพลังชุมชน  มาช่วยกันสร้างอาหารให้เป็นพลังของคนทั้งแผ่นดิน

   3. ขั้นของการตั้งมั่น  ต้องรู้จักตนเอง  รู้จักผู้อื่น  และรู้จักสิ่งแวดล้อม

   4. ขั้นของการตั้งใจ 

 

ข้อพิจารณา  5  ขั้นตอน

ขั้นตอนที่ 1  ให้พิจารณาตัวเอง  อ่านตัวเองให้ออก  บอกตัวเองให้ได้  ใช้ตัวเองให้เป็น  แล้วจึงบอกคนเคียงข้าง  และบอกคนอื่นทำ

ขั้นตอนที่ 2  ต้องพิจารณาทรัพยากร  ดินต้องสมบูรณ์  น้ำต้องเพียงพอ  สัตว์ต้องสมบูรณ์  ต้นไม้ต้องร่มรื่น  และมีแสงที่เหมาะสม  ต้องจัดระดับให้เกื้อกูลกัน

ขั้นตอนที่ 3  ต้องพิจารณาตัดสินใจทำทันที  ไม่ต้องรอ

ขั้นตอนที่ 4  ต้องพิจารณาจดบัญชีรายรับ  รายจ่าย  กำไรขาดทุน  กี่วันออกดอก  กี่วันออกผล

ขั้นตอนที่ 5  ต้องพิจารณา  ทำอย่างต่อเนื่อง

 

          “เบื้องหลังความสำเร็จอยู่ที่เปลี่ยนวิธีคิด  และวิธีปฏิบัติให้ได้  โดยอยู่ในสัมมาทิฐิ  ปฏิบัติตัวอยู่ในศีลธรรม  และประเพณีที่ดีงาม”

 

กิจกรรมการเกษตรที่สำคัญ  ในการทำในพื้นที่  1  ไร่

                1. ปลูกข้าว

                2. ปลูกผัก

                3. เลี้ยงสัตว์

                4. ปลูกไม้เศรษฐกิจบางชนิด

                5. ปลูกไม้ผล

                6. ปลูกไม้ประดับไว้ไล่แมลง

                7. ปลูกไม้สมุนไพร

                8. ปลูกไม้ใช้สอย

“ต่อไปทุกคนมีเกษตรกรรมประณีตคนละ  1  ไร่  บ้านเราจะไม่ถูกยึดครองแน่นอน  แล้วค่อยๆขยายผลจากเล็กไปใหญ่ให้เต็มพื้นที่  พลิกฟื้นให้เป็นแผ่นดินธรรมแผ่นดินทอง  ด้วยพลังกาย  พลังความรู้  ความสามารถ  และพลังความดี  จะสร้างสุขภาพ  สร้างชีวิตและสร้างชาติได้แน่นอน” 

           ทดลองวางแผนด้วยตนเอง  พื้นที่  1  ไร่  จะปลูกพืช  เลี้ยงสัตว์  เลี้ยงปลา  ที่พักอาศัย  อย่างไร 

ผักผลไม้และสมุนไพร

ชนิด

อายุ

ชนิด

อายุ

ชนิด

อายุ

1. ขี้เหล็ก

2. ถั่วมะแฮะ

3. ต้นหอม

4. ผักชีจีน

5. ผักกาด

6. ใบแมงลัก

7. โหรพา

8. กวางตุ้ง

9. สะเดา

10. ข่า

11. ตะไคร้

12. สะระแหน่

13. กระเพรา

14. ผักบุ้ง

15. คะน้า

16. ดอกแค

17. ตำลึง

18. กระถิน

19. ชะอม

20. ผักเสี่ยน

21. ผักสลิด

22. ผักกระโดน

23. มะกรูด

24. มะระขี้นก

25. บวบ

26. ฟักทอง

27. ถั่วพู

28. พริก

29. ฟักแฟง

30. มันเทศ

6 เดือน

1 ปี

1 เดือน

1 เดือน

1 เดือน

1 เดือน

1 เดือน

1 เดือน

1 – 3 ปี

1 ปี

1 ปี

2 เดือน

1 เดือน

1 เดือน

45 วัน

3 เดือน

1 เดือน

1 ปี

3 เดือน

1 เดือน

30 วัน

1 ปี

1 ปี

6 เดือน

3 เดือน

2 เดือน

1 ปี

3 เดือน

75 วัน

3 เดือน

31. มะเขือ

32. ถั่วฝักยาว

33. แตงกวา

34. มะเขือเทศ

35. มะขามป้อม

36. ลูกเต้าน้ำ

37. มะรุม

38. ข้าวโพด

39. ขิง

40. ผักขม

41. กระเฉดน้ำ

42. ผักเม็ก

43. กระเทียม

44. ผักกระแยง

45. ผักแป้น

46. ผักสายบัว

47. ผักกันจอง

48. ใบเตย

49. มะขามเปรี้ยว

50. พุทรา

51. ฝรั่ง

52. ขนุน

53. มะเฟือง

54. มะนาว

55. มะตูม

56. แตงโม

57. เสาวรส

58. มะยม

59. ลูกยอ

60. ส้มโอ

3 เดือน

3 เดือน

45 วัน

45 วัน

5 ปี

3 เดือน

3 ปี

3 เดือน

1 ปี

1 เดือน

6 เดือน

1 ปี

3 เดือน

2 เดือน

45 วัน

60 วัน

3 เดือน

6 เดือน

3 ปี

1 ปี

1 ปี

3 ปี

3 ปี

3 ปี

5 ปี

3 เดือน

3 เดือน

2 ปี

1 ปี

3 ปี

61. ฟ้าทะลายโจร

62. ว่านหางจระเข้

63. หญ้าหนวดแมว

64. เหงือกปลาหมอ

65. ผักปัง

66. มะละกอ

67. ชมพู่

68. กล้วย

69. มะกอกฝรั่ง

70. มะกอกบ้าน

71. มะพร้าว

72. ทับทิม

73. ขมิ้นชัน

74. กระชายดำ

75. ไพล

76. ใบบัวบก

77. บอระเพ็ด

78. สมอ

79. อ้อยคำ

80. ใบหนาด

81. เป้า

82. กระเจี๊ยบ

83. ตะไคร้หอม

84. หมาน้อย

85. มะแว้ง

86. หมากใต้ใบ

87. ใบหูเสือ

88. ม่านพระอินทร์

1 ปี

6 เดือน

1 ปี

1 ปี

1 เดือน

8 เดือน

3 ปี

1 ปี

1 ปี

1 ปี

3 ปี

1 ปี

1 ปี

1 ปี

1 ปี

3 เดือน

1 ปี

1 ปี

5 ปี

1 ปี

1 ปี

1 ปี

6 เดือน

1 ปี

1 ปี

3 เดือน

1 เดือน

6 เดือน

 

        การทำเกษตรประณีต 1 ไร่ เป็นแนวทางหนึ่งในการแก้ไขปัญหาความยากจนของคนอีสาน ซึ่งตั้งอยู่บนสมมติฐานที่ว่าคนยากจนมีที่ทำกินน้อยจะทำอย่างไรจึงจะพึ่งพาตนเองได้และมีสุขภาพดี ครอบครัว มีความสุข คือ ทำให้ตัวเองอยู่รอดก่อนจะรวย

         อาจกล่าวได้ว่า เกษตรประณีต 1 ไร่ เป็นรากฐานที่มั่นคงของเศรษฐกิจพอเพียงอันจะนำไปสู่การแก้ปัญหาความยากจนของคนอีสาน

        พ่อบุญเต็ม ชัยลา ผู้ได้รับการยกย่องให้เป็นปราชญ์ผู้นำอีสานคืนถิ่น ได้ให้ความหมาย การทำเกษตรประณีต 1 ไร่ ว่าเป็นการเริ่มต้นทำจากเล็กไปหาใหญ่ จากง่ายไปหายาก แต่เดิมมีพื้นที่เท่าไหร่ ไม่มีการคำนวณและคำนึงถึงประโยชน์ที่จะได้มากนัก แต่การทำเกษตรประณีต เป็นการเริ่มต้นทำจาก 1 ไร่ก่อน ถ้าถามว่า ทำไมต้องทำจาก 1 ไร่ ก็เพราะ 1 ไร่ พอเพียงทั้งทุน พอเพียงทั้งแรงงาน

 

ถ้าเราทำทั้งหมดของพื้นที่ที่มีอยู่ ก็ต้องลงทุนมาก ใช้ดิน ปุ๋ย น้ำและแรงงานเกินกำลังของตน ทำให้เกิดความไม่พอดี การทำเกษตรประณีต 1 ไร่ ทำน้อยได้มาก ปลอดจากสารพิษเพราะไม่ใช้สารเคมี การทำเกษตรประณีต 1 ไร่ ตามแบบฉบับของ พ่อบุญเต็ม เริ่มจาก ปลูกพืชที่เป็นอาหารประจำวัน พืชผักสวนครัว จากนั้นก็ปลูกพืชสมุนไพร ที่สามารถใช้เป็นยารักษาโรค จากนั้นปลูกพืชไม้ผล และไม้ยืนต้นเลี้ยงเป็ด ไก่ เลี้ยงหมู จากนั้นก็ขุดบ่อบาดาลเพื่อออมน้ำ ปลูกทุกอย่างที่อยากกิน กินทุกอย่างที่ปลูกเหลือกินแล้วแจก เหลือแจกแล้วขาย จัดทำบัญชีครัวเรือน อุดรูรั่วสร้างความมั่นคงให้ชีวิตพ่อบุญเต็มบอกว่าท่านมีทั้งเงินรายวัน เงินเดือน เงินปี และบำนาญไว้ใช้ตลอดปี

เงินรายวัน ได้มา จากการขายพืชผักสวนครัว

เงินเดือน ได้มา จากการขายเป็นเป็ดไก่ ปลา กบ

เงินรายปี ได้มา จากการขายไม้ผล ข้าว โค กระบือ สุกร

เงินบำนาญ ได้มา จากการปลูกไม้ใช้สอยต่าง ๆ

 

            ลมฟ้าอากาศเป็นความเสี่ยงปกติของเกษตรกรผู้ใช้ชีวิตกลางแจ้งทั้งหลาย ไม่ว่าจะแล้งหรือหลาก เราก็ต้องปรับตัวตามเพื่อความอยู่รอด ล่าสุดหลังฝนหลงฤดูเมื่อปลายมกราพัดผ่าน ทำเอาลำไยบางส่วนแทงใบออกมาแทนดอก … ฝนเจ้าเอยจะรู้ไหมว่า หนึ่งช่อดอกที่หาย มันหมายถึงข้าวหนึ่งอิ่มที่พี่ต้องอดเชียวนะนั่น

             ปีที่แล้วความหลากหลายเริ่มให้ผล ส้มโอ ขนุน กล้วย เหลือแจกแล้วก็ลองเร่ขายดู จีบแม้ค้าส้มตำไว้หลายครกแล้วเผื่อไว้ขายส้มโอ ลูกละห้าบาทเจ็ดบาทก็ยังได้หยิบเงินพัน เป็นการเริ่มก้าวที่ไม่ยาวนักแต่ก็ราบรื่นดี ชีพจรของสวนเริ่มเต้นเป็นจังหวะคงที่แล้วแต่ยังไม่สม่ำเสมอ หน้าฝนขายลำไย หน้าร้อนขายผักหวาน หน้าหนาวขายส้มโอ จะเห็นว่าเพราะความหลากหลายไม่เพียงพอ ทำให้วงรอบการเก็บเกี่ยวหยุดตัวเองไว้แค่ช่วงฤดูกาลเท่านั้น

ระหว่างฤดูใช่มีเพียงรายปีรายปักษ์ ยังมีวันและสัปดาห์ให้เราตักตวงอีกได้ ทำอย่างไร?

              พักนี้เลยง่วนอยู่กับงานวิจัยชาวบ้านชิ้นหนึ่ง เรื่อง “โครงการวิจัยและพัฒนาเกษตรกรรมประณีต ๑ ไร่” ของเครือข่ายปราชญ์ชาวบ้านและพหุภาคีภาคอีสาน ซึ่งได้รับการสนับสนุนจาก สกว. และ สสส. เป็นการแปรแนวคิดเกษตรผสมผสานไปสู่การปฏิบัติที่ได้รับการรับรองผลอย่างถูกต้อง มีการเก็บข้อมูลทั้งในเชิงปริมาณและคุณภาพ สามารถใช้อ้างอิงได้ เพราะได้ผ่านกระบวนการวิจัยอย่างเป็นระบบ

               ฉะนั้นที่ปรามาสกันว่า ระบบเกษตรยั่งยืนหรือเกษตรทางเลือกเพื่อการพึ่งตนเองในรูปแบบต่างๆ นั้นไม่มีการศึกษาวิจัยอย่างเป็นเรื่องเป็นราว มีความน่าเชื่อถือน้อย ขาดหลักฐานเชิงประจักษ์ หรือไม่มีกระบวนการที่จะนำไปสู่หนทางแก้ไขปัญหาอย่างแท้จริง เสียงเหล่านั้นน่าจะหมดไปได้เสียที แล้วหันมาช่วยกันศึกษาต่อยอดและเผยแพร่องค์ความรู้นี้ไปสู่เกษตรกรในวงกว้างต่อไป

                สำหรับคำจำกัดความของเกษตรประณีตนั้น ความที่ยังไม่ได้ลงมือปฏิบัติจึงไม่สามารถนิยามได้อย่างถูกต้อง แต่คำว่า ‘ประณีต’ นั้นบ่งบอกความหมายได้พอสมควร ว่าให้เริ่มทำจากเล็กๆ ด้วยความใส่ใจ ผมเชื่ออยู่อย่างว่าถึงมีที่ดินเยอะก็ใช่ว่าจะอยู่รอดปลอดภัย ยิ่งมีมาก เวลาเกิดปัญหาขึ้นมา ผลกระทบที่ได้รับก็จะมากตามไปด้วย ความอยู่รอดของเกษตรกรบางครั้งก็ไม่ได้แปรตามจำนวนที่ทำกินเสมอไป แต่ถ้าจะให้นิยามหยาบๆ ‘เกษตรประณีต’ น่าจะเป็นการย่อเอาองค์ความรู้-ภูมิปัญญาอันทรงคุณค่าของพี่น้องเกษตรกรไทย ใส่ลงไปในผืนแผ่นดินขนาดหนึ่งไร่หรือน้อยกว่านั้น ถ้าไม่ค่อยเข้าใจ ลองคิดตามคำปราชญ์ดูสิครับ
.

          การทำเกษตรประณีตในความคิดผมต้องมี ๔ ขั้นตอน อย่างที่หนึ่งต้องกำหนดเป้าหมายโดยที่ไม่เอาเงินเป็นตัวตั้ง เอาความสุขใจเป็นตัวตั้ง เอาความมีเป็นตัววัด มีในสิ่งที่จำเป็นในการดำรงชีวิตในพื้นที่ พืชผัก ไม้ผลยืนต้น ไม่ใช้สอย สัตว์เลี้ยง ฯลฯ อย่างที่สองต้องมีการรวมพลัง รวมพลังคนในบ้านและชุมชนเพื่อสร้างอาหารให้พลังแก่ตนเองและคนในแผ่นดิน อย่างที่สาม ขั้นของการตั้งมั่น คือการรู้จักตัวเอง รู้จักผู้อื่น รู้จักสิ่งแวดล้อมเพื่อเข้าใจบทบาทหน้าที่ของตน อย่างที่สี่ ขั้นตั้งใจ ตั้งใจทำมาหากินเพื่อให้มีอยู่มีกิน พึ่งพาตัวเอง ค่อยๆ ลดหนี้ไป

พ่อผาย สร้อยสระกลาง

.
            การทำเกษตรประณีต คือ การเปลี่ยนวิธีคิดใหม่ของเกษตรกร เนื่องจากระบบการทำเกษตรที่ผ่านมานั้นมีการคิดกันเพียงหยาบ ๆ ว่า ๑ ไร่คือที่ดิน ๑,๖๐๐ ตารางเมตร ขณะเดียวกันก็ปลูกโดยไม่มีการคำนวณ และคำนึงถึงผลประโยชน์ที่จะได้มากนัก แม้แต่การคิดว่า ๑ ไร่ มี ๑,๖๐๐ ตารางเมตรยังหยาบเกินไป อาจจะต้องคิดเป็นตารางฟุต ตารางนิ้ว หรือตารางเซนติเมตรไปเลย เป็นการท้าทายให้ไม่คิดเฉพาะบนดิน แต่ใต้ดินก็สามารถปลูกพืชได้ เช่น ปลูกมันเทศไว้ในดิน เหนือดินขึ้นไป ๒ ชั้น ๓ ชั้น ก็มีต้นไม้ มีสัตว์ และถ้าเราคิดให้พื้นที่ ๑ ไร่เป็นรูปสี่เหลี่ยมที่มีเส้นรอบแปลง ๔ ด้านเท่ากับ ๑๖๐ เมตร หรือ ๑๖๐,๐๐๐ เซนติเมตร จะมีชะอมโดยรอบ ๕๐๐ ว่าต้น เก็บเกี่ยวแต่ละรอบก็เหลือกินมาก และถ้าเหลือก็ขายวันละบาท จะมีเงินวันละ ๕๐๐ บาท…นี่เฉพาะรั้ว ยังไม่นับพื้นที่ว่างในการปลูกผักผลไม้ ไม้ใช้สอย เพาะเห็ด เลี้ยงสัตว์ นานาชนิดได้อีกมาก

พ่อคำเดื่อง ภาษี

.

            คำว่าเกษตรประณีตเราไม่ไปตีความหมายว่าเป็นกิจกรรม แต่เป็นกระบวนการ วิธีเรียน วิธีทำ จะชัดเจนกว่า คือต่อไปคนที่อยู่ในภาคการเกษตรจะต้องทำอะไรให้มันประณีตขึ้น ดูแลเอาใจใส่ หมั่นศึกษา หมั่นทดลอง ต่อไปคำว่าเกษตรประณีตมันจะกลายเป็นวิธีเรียนวิธีทำของชาวบ้าน ซึ่งจะไปสอดคล้องกับคำว่าเศรษฐกิจพอเพียง แต่เดิมเราไปอธิบายว่าเกษตรประณีตคือการทำแปลงผัก ๑ ไร่ มันไม่ผิดหรอก แต่ว่ามันยังไม่พอ คนที่ทำอาชีพเกษตรต้องทำแบบผสมผสานหลายๆ อย่าง หมูเป็นไร ไก่เป็นไร ต้นไม้เป็นไร ผักเป็นไร ปลาเป็นอย่างไร ให้มันเห็นระบบตรงนั้น ซึ่งมันก็เป็นระบบเกษตร แต่ที่ผ่านมาเราทำทิ้งทำขว้าง ทำเยอะแต่ได้น้อย ลองมาดูแบบทำน้อยให้มันได้ดีกว่า

ครูบาสุทธินันท์ ปรัชญพฤทธิ์

.


         ส่วนรายละเอียดนั้น ปรากฏเป็นขั้นเป็นตอนครบถ้วนอยู่ในเอกสารงานวิจัยแล้ว ผมมีหน้าที่แค่แนะนำเพราะเห็นว่ามีประโยชน์ อยากให้ข้อมูลชุดนี้ได้ผ่านหูผ่านตาเกษตรกรกันมากๆ ได้อ่าน ได้คิด ได้ลองทำ คลายตัวเองออกมาจากกรอบคิดเดิมๆ ที่ว่า “การทำการเกษตรให้ประสบความสำเร็จนั้นต้องใช้ที่ดินมากและเงินทุนเยอะ” ซึ่งจริงๆ แล้วก็ไม่ใช่ความคิดที่ผิดอะไร แต่ก่อนที่จะตัดสินใจควรพิจารณาให้ดีว่า นั่นเป็นการทำเกษตรที่เกินตัวเราหรือเปล่า? แล้วเราเองมีความสามารถในการควบคุมปัจจัยต่างๆ รอบตัวที่แปรปรวนผันผวนอยู่ตลอดได้มากน้อยแค่ไหน

         เริ่มที่การ ‘รู้เรา’ และไม่จำเป็นต้องไปรู้เขารู้ใคร เราทำเพื่อเลี้ยงตัวไม่ได้ไปสู้รบตบมือกับใครที่ไหน สิ่งสำคัญที่ต้องเอาชนะให้ได้นั่นคือใจของเราเอง ความทะยานอยากเป็นปกติของปุถุชน มีน้อยก็เจ็บน้อยอย่างที่พระท่านว่า บางทีงานวิจัยชิ้นนี้อาจจะช่วยแก้ไขปัญหาของเกษตรกรท่านอื่นๆ ได้ทั้งเรื่องหนี้สิน ที่ดิน การผลิต ไปจนถึงการใช้ชีวิต มาเรียนรู้ไปด้วยกันครับ ผมเองก็กำลังชั่งใจกับรูปแบบนี้อยู่เหมือนกัน

.

๑. เริ่มต้นให้สงสัยไว้ก่อนเลยว่า “ที่ดินหนึ่งไร่จะเลี้ยงตัวได้จริงหรือ?”

๒. แล้วจึงดาวน์โหลด โครงการวิจัยและพัฒนาเกษตรกรรมประณีต ๑ ไร่ ไปศึกษาดู

.

       เพื่อให้ได้ข้อมูลอันจะเป็นประโยชน์กับผู้ที่สนใจมากขึ้น ผมขอเพิ่มเติมกรณีศึกษาแปลงเกษตรประณีต ๑ ไร่ ของปราชญ์ชาวบ้านทั้งสามท่านข้างต้น เป็นข้อมูลจากวารสารเกษตรกรรมธรรมชาติ ฉบับที่ ๓/๒๕๕๐ คาดหวังเป็นอย่างยิ่งว่า การคิดอย่างไตร่ตรองรอบคอบและนำมาประยุกต์ใช้ให้เข้ารูปเข้ารอยกับตนเอง จากรูปธรรมของแนวคิดและวิธีปฏิบัติของเหล่าปราชญ์ชาวบ้านทั้งสามท่าน น่าจะช่วยเป็นแสงไฟส่องทางให้เกษตรกรไทย ได้ก้าวกลับไปสู่การดำรงชีวิตอยู่ได้อย่างมีศักดิ์ศรีของความเป็นคนบนพื้นฐานของการพึ่งพาตนเอง ท่ามกลางกระแสบริโภคนิยมงมงายเฉกเช่นปัจจุบัน

.

.

แปลนพื้นที่เกษตรประณีต ๑ ไร่ ของพ่อผาย สร้อยสระกลาง

.

          พื้นที่ ๑ ไร่ มีขนาด ๑,๖๐๐ ตารางเมตร ในพื้นที่ของพ่อผายจะแบ่งเป็นโซนด้านตะวันออกและโซนด้านตะวันตก โซนด้านตะวันออกเนื้อที่ ๘๐๐ ตารางเมตร แบ่งออกเป็น สระน้ำ ๒๐๐ ตารางเมตร, ชานสระ ๖๔ ตารางเมตร,  ที่อยู่อาศัย ๖๐ ตารางเมตร, คูสระ ๔๗๖ ตารางเมตร

           โซนด้านตะวันตกเนื้อที่ ๘๐๐ ตารางเมตร แบ่งเป็น นาข้าว ๓๖๐ ตารางเมตร, คันคู ๘๐ ตารางเมตร, คอกวัว ๗๐ ตารางเมตร, คอกฟาง ๓๘ ตารางเมตร, โรงปุ๋ยชีวภาพ ๓๙ ตารางเมตร, เรือนเพาะชำ ๑๕ ตารางเมตร, ทางเดินและลานเอนกประสงค์ ๑๙๗ ตารางเมตร

ปริมาณและชนิดของผลผลิตจากที่ดิน ๑ ไร่ ของพ่อผาย สร้อยสระกลาง
สัตว์มี ๒ ชนิด น้ำหนักรวม ๓๖ กิโลกรัม
ผักมี ๓๑ ชนิด น้ำหนักรวม ๕๗๑.๒ กิโลกรัม
ผลไม้มี ๔ ชนิด น้ำหนักรวม ๓๒๑.๑ กิโลกรัม
ข้าวมี ๑ พันธุ์ น้ำหนักรวม ๑๕๐ กิโลกรัม
รวมมีพืชและสัตว์ ๓๘ ชนิด คิดเป็นน้ำหนักรวม ๑,๐๗๘.๓ กิโลกรัม
ผลผลิตที่ไม่ได้ชั่งหรือกินได้มี กล้าไม้ ๗ ชนิด จำนวน ๑๐๐ กล้า

ค่าใช้จ่ายต่างๆ ในการทำเกษตรประณีต ๑ ไร่ ของพ่อผาย สร้อยสระกลาง
ค่าแรงงาน ๓๘๖ ชั่วโมง คิดเป็นเงิน ๖,๙๔๘ บาท
ค่าปุ๋ย ๓,๔๒๐ กิโลกรัม คิดเป็นเงิน ๐ บาท
ค่าไฟฟ้าสูบน้ำ ๑๑๔ ชั่วโมง คิดเป็นเงิน ๓๔๒ บาท
ค่าพันธุ์พืช ๖,๖๗๗ ต้น คิดเป็นเงิน ๖๑๐ บาท
ค่าเมล็ดพันธุ์ ๑,๗๖๐ กรัม คิดเป็นเงิน ๑,๓๘๕ บาท
ค่าพันธุ์สัตว์ ๖๔๑ ตัว คิดเป็นเงิน ๗๕,๙๕๐ บาท
เครื่องจักรกล ๑๕๐ บาท
อื่นๆ ๒๐๐ บาท
ค่าใช้จ่ายทุกประเภทไม่รวมแรงงาน คิดเป็นเงิน ๗๘,๖๓๗ บาท
ค่าใช้จ่ายทุกประเภทรวมแรงงาน คิดเป็นเงิน ๘๕,๕๘๕ บาท

จำนวนปีที่ทำเกษตรผสมผสาน ความพอเพียงของปริมาณน้ำ ชนิดและจำนวนของต้นไม้ยืนต้นที่มีอยู่ ปลุกใหม่ ตายไป และคงเหลือในแปลงเกษตรประณีต ๑ ไร่
ที่ดินเกษตรประณีต ๑ ไร่ ของพ่อผายเคยทำเกษตรผสมผสานมาแล้ว ๓ ปี
ใช้น้ำจากสระน้ำและบาดาลมีน้ำเพียงพอตลอดปี
ต้นไม้ยืนต้นที่มีอยู่เดิมมี ๓ ชนิด จำนวน ๓ ต้น
จำนวนที่ปลูกเพิ่ม ๒๗ ชนิด จำนวน ๘๒ ต้น
จำนวนที่ตายไปหรือตัดทิ้งมี ๑ ชนิด จำนวน ๑ ต้น
จำนวนคงเหลือ ๒๙ ชนิด จำนวน ๘๔ ต้น

หมายเหตุ : เก็บข้อมูลระหว่างวันที่ ๑ กรกฎาคม ๒๕๔๗ ถึง ๓๑ ธันวาคม ๒๕๔๘
สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ พ่อผาย สร้อยสระกลาง มหาวิชชาลัยภูมิปัญญาไทอีสานคืนถิ่น ๑๕๘ ม.๔ ต.โคกล่าม อ.ลำปลายมาศ จ.บุรีรัมย์ โทรศัพท์ ๐๘๙-๕๘๒-๗๓๒๕

.

.

 แปลนพื้นที่เกษตรประณีต ๑ ไร่ ของพ่อคำเดื่อง ภาษี

..

 

         ในพื้นที่ ๑ ไร่ ของพ่อคำเดื่องจะไม่มีพื้นที่นา จะมีส่วนของแปลงผัก ไม้ผล และไม้ยืนต้น รวมทั้งมีพื้นที่สำหรับโรงเรือนเพาะชำ โดยจะไม่ได้เลี้ยงสัตว์ ในพื้นที่ ๑ ไร่ มีการปลูกไม้ยืนต้น เช่น กล้วย มะละกอ เป็นต้น มีการปลูกไม้ใช้สอย เช่น ยางนา ไผ่ สัก ประดู่ ตะเคียน เป็นต้น

ปริมาณและชนิดของผลผลิตจากที่ดิน ๑ ไร่ ของพ่อคำเดื่อง ภาษี
ไม่มีการเลี้ยงสัตว์ในสวน
ไม่มีการทำนาในสวน
ผักมี ๒๙ ชนิด คิดเป็นน้ำหนัก ๓๖๘.๖ กิโลกรัม
ผลไม้มี ๕ ชนิด คิดเป็นน้ำหนัก ๕๔๓.๓ กิโลกรัม
เห็ดมี ๑ ชนิด คิดเป็นน้ำหนัก ๕.๓ กิโลกรัม
รวมพืชทั้งหมด ๓๕ ชนิด คิดเป็นน้ำหนัก ๙๓๘.๒ กิโลกรัม
ผลผลิตที่ไม่ได้ชั่งหรือกินได้มี กล้าไม้ ๒ ชนิด จำนวน ๘ กล้า และมีไม้ไผ่ ๑๓ ลำ

ค่าใช้จ่ายต่างๆ ในการทำเกษตรประณีต ๑ ไร่ ของพ่อคำเดื่อง ภาษี
ค่าแรงงานจำนวน ๗๔๘ ชั่วโมง คิดเป็นเงิน ๑๓,๔๖๔ บาท
ค่าปุ๋ย ๑,๕๑๔ กิโลกรัม คิดเป็นเงิน ๐ บาท
ค่าพันธุ์พืช ๑,๒๘๘ ต้น คิดเป็นเงิน ๔๔๘ บาท
ค่าเมล็ดพันธุ์ ๑๓,๐๗๓ กรัม คิดเป็นเงิน ๗๕ บาท
ค่าพันธุ์สัตว์ ๐ ตัว คิดเป็นเงิน ๐ บาท
ค่าใช้จ่ายทุกประเภทไม่รวมแรงงาน คิดเป็นเงิน ๕๒๓ บาท
ค่าใช้จ่ายทุกประเภทรวมแรงงาน คิดเป็นเงิน ๑๓,๙๘๗ บาท

จำนวนปีที่ทำเกษตรผสมผสาน ความพอเพียงของปริมาณน้ำ ชนิดและจำนวนของต้นไม้ยืนต้นที่มีอยู่ ปลุกใหม่ ตายไป และคงเหลือในแปลงเกษตรประณีต ๑ ไร่
ที่ดินเกษตรประณีต ๑ ไร่ ของพ่อคำเดื่องเคยทำเกษตรผสมผสานมาแล้ว ๒ ปี
ใช้น้ำจากลำห้วยกุดน้ำใส มีน้ำเพียงพอกับความต้องการตลอดปี
ต้นไม้ยืนต้นที่มีอยู่เดิม ๒๒ ชนิด จำนวน ๓๕๓ ต้น
จำนวนที่ปลูกเพิ่ม ๑๐ ชนิด จำนวน ๒๗๐ ต้น
จำนวนที่ตายไปหรือตัดทิ้งมี ๖ ชนิด จำนวน ๖๕ ต้น
จำนวนคงเหลือ ๒๗ ชนิด จำนวน ๕๕๘ ต้น

หมายเหตุ : เก็บข้อมูลระหว่างวันที่ ๑ กรกฎาคม ๒๕๔๗ ถึง ๓๑ ธันวาคม ๒๕๔๘
สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ พ่อคำเดื่อง ภาษี ๔๐ ม.๘ ต.หัวฝาย กิ่ง อ.แคนดง จ.บุรีรัมย์ โทรศัพท์ ๐๘๑-๘๗๖-๕๙๐๖

.

.

แปลนพื้นที่เกษตรประณีต ๑ ไร่ ของครูบาสุทธินันท์ ปรัชญพฤทธิ์

.

       ในพื้นที่ ๑ ไร่ ของครูบาสุทธินันท์จะมีส่วนของผักที่ปลูกตามฤดูกาล เป็นผักอายุสั้นซึ่งมีการผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนกันมาปลูก เช่น กระหล่ำปลี ต้นหอม ถั่วฝักยาว ผักกาด พริก เป็นต้น รอบแปลงจะปลูกไม้พุ่ม ไม้ผล ไม้เลื้อย เช่น มะละกอ แก้วมังกร น้ำเต้า ใต้โครงไม้เลื้อยหรือไม้ใหญ่ก็จะมีผักประเภทที่ไม่ต้องการแสงมากในการเจริญเติบโต โดยรอบพื้นที่จะปลูกดอกไม้ช่วยดึงแมลงมีประโยชน์ในพื้นที่ เช่น ดาวเรือง

ปริมาณและชนิดของผลผลิตจากที่ดิน ๑ ไร่ ของครูบาสุทธินันท์ ปรัชญพฤทธิ์
สัตว์มี ๑ ชนิด คิดเป็นน้ำหนัก ๐.๕ กิโลกรัม
ผักมี ๔๐ ชนิด คิดเป็นน้ำหนัก ๑,๑๙๗.๑ กิโลกรัม
ผลไม้มี ๕ ชนิด คิดเป็นน้ำหนัก ๑,๑๗๑.๔ กิโลกรัม
รวมมีพืชและสัตว์ทั้งหมด ๔๖ ชนิด คิดเป็นน้ำหนัก ๒,๓๖๙ กิโลกรัม
ผลผลิตที่ไม่ได้ชั่งหรือกินได้มี เบี้ยมะเขือ จำนวน ๑๐๐ เบี้ย

ค่าใช้จ่ายต่างๆ ในการทำเกษตรประณีต ๑ ไร่ ของครูบาสุทธินันท์
ค่าแรงงานจำนวน ๙๖๑ ชั่วโมง คิดเป็นเงิน ๑๗,๒๙๘ บาท
ค่าปุ๋ย ๕,๒๘๒ กิโลกรัม คิดเป็นเงิน ๐ บาท
ค่าไฟฟ้าสูบน้ำ ๒๘๕ ชั่วโมง คิดเป็นเงิน ๘๕๕ บาท
ค่าพันธุ์พืช ๖,๑๘๔ ต้น คิดเป็นเงิน ๓๗๐ บาท
ค่าเมล็ดพันธุ์ ๑๔,๙๑๓ กรัม คิดเป็นเงิน ๑,๒๔๕ บาท
เครื่องจักรกล ๑,๑๑๓ บาท
ค่าใช้จ่ายทุกประเภทไม่รวมแรงงาน คิดเป็นเงิน ๓,๕๘๓ บาท
ค่าใช้จ่ายทุกประเภทรวมแรงงาน คิดเป็นเงิน ๒๐,๘๘๑ บาท

จำนวนปีที่ทำเกษตรผสมผสาน ความพอเพียงของปริมาณน้ำ ชนิดและจำนวนของต้นไม้ยืนต้นที่มีอยู่ ปลุกใหม่ ตายไป และคงเหลือในแปลงเกษตรประณีต ๑ ไร่
ที่ดินเกษตรประณีต ๑ ไร่ ของครูบาสุทธินันท์ ไม่เคยทำเกษตรผสมผสานมาเลย
ใช้น้ำจากบ่อบาดาลมีน้ำเพียงพอกับความต้องการตลอดปี
ต้นไม้ยืนต้นที่มีอยู่เดิม ๔ ชนิด จำนวน ๕ ต้น
จำนวนที่ปลูกเพิ่ม ๑๙ ชนิด จำนวน ๑๐๓ ต้น
จำนวนที่ตายไปหรือตัดทิ้งมี ๑ ชนิด จำนวน ๕ ต้น
จำนวนคงเหลือ ๒๓ ชนิด จำนวน ๑๐๓ ต้น

หมายเหตุ : เก็บข้อมูลระหว่างวันที่ ๑ กรกฎาคม ๒๕๔๗ ถึง ๓๑ ธันวาคม ๒๕๔๘
สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ ครูบาสุทธินันท์ ปรัชญพฤทธิ์ มหาวิชชาลัยอีสาน (สถาบันภูมิปัญญาท้องถิ่นอีสาน) ๓๔ บ้านปากช่อง ต.สนามชัย อ.สตึก จ.บุรีรัมย์ ๓๑๑๕๐ โทรศัพท์ ๐๔๔-๗๘๒-๓๑๓ โทรสาร ๐๔๔-๖๘๑-๒๒๐

.………………

ที่มาของข้อมูล 1

ที่มาของข้อมูล 2

ที่มาของข้อมูล 3 



ติดต่อเราผ่านฟอร์มเมล
อีเมลคุณ
เรื่อง
พิมพ์รายละเอียด


มาร่วมสร้างบุญกันเถอะ
+ สร้างศาลาการเปรียญ
+ สร้างหอระฆัง
+ สร้างพระประธาน
+ สร้างเมรุ
+ สร้างกุฎิ
+ สร้างประตูโขง
+ อานิสงส์ของบุญ
+ สร้างพระมหาเจดีย์
+ สร้างเวจกุฎิ(ห้องน้ำ)
+ สร้างสภาพแวดล้อมที่ดีในวัด
+ สร้างกำแพงแก้ว/กำแพงวัด
+ สร้างศูนย์ผลิตสื่อธรรมะ/อื่นๆ
+ เพิ่มข้อมูลบูรณะได้ที่นี่
+ สร้างโบสถ์
เว็บบอร์ดซื้อขาย-ฟรี
+ บอร์ดโมติวา (ฝึกอบรมพัฒนาบุคลากร)
+ บอร์ดพีทีสกรีน (สกรีนร่มพรีเมี่ยม โลโก้ราคาพิเศษ)
+ บอร์ดวัดอีสาน นานาสาระธรรมและชีวิต
watisan.watisan | สร้างลิงค์ของโปรไฟล์ในแบบที่เป็นตัวคุณเอง

blog counter

เปิดดูเว็บวัดอีสาน จากต่างแดน  
Satiti.com ฟรีสถิติ ฟรีบริการเก็บสถิติเว็บไซต์Wholesale Buy shiroi neko Tattoo T-shirt clothing Emperor Eternity,Minute Mirth
 
© 2014 All Rights Reserved
Powered by
www.watisan.com